PERMA Modeli Nedir?

Hayat dediğimiz şey, birbiri ardına gelen minik seçim An’larından oluşuyor.

Sinemaya mı gitsem, evde mi izlesem?
Elma mı baklava mı?
Şimdi mi dinlensem, önce yürüyüş mü yapsam?
Mavi mi giysem, beyaz mı?

Bu küçük seçimler hayatımızın ritmini sessizce oluşturur.
Ve iyilik hâli, işte bu sıradan anların içinde saklıdır.

Bedenini, zihnini ve ruhunu besleyeni seçtiğinde
iyilik hâli büyümeye başlar — yumuşakça, sessizce, sürdürülebilir bir şekilde.

P – Positive Emotions / Pozitif Duygular

Pozitif duygular, iyilik hâlinin ilk kapısını aralar.
Ama önce fark edilmeleri gerekir.

Bu duyguları takip et:

  • şükür

  • neşe

  • keyif

  • ümit

  • ilgi

  • merak

  • eğlence/oyun

Bu duygular “hoş bir detay” değildir;
bedeni yumuşatan, zihni sakinleştiren biyolojik bir “iyileşme seti” gibidir.

E – Engagement / Akış

Kendine şu soruyu sor:
“Zamanın nerede durduğunu hissediyorum?”

Resim yaparken?
Evi düzenlerken?
Yemek hazırlarken?
Doğada yürürken?

Bazen şöyle deriz:
“Bir şeye dalmışım; zaman geçmiş, anlamadım.”
İşte o anlar — tamamen kaptırdığın o akış hâli —
iyilik hâlinin en güçlü köklerinden biridir.

R – Relationships / İlişkiler

İnsanlar bağlantı kurmak için yaratılmıştır.

Bir örümcek ağsız yaşayamaz.
Biz de ilişkilerimiz olmadan yaşayamayız.

Zamanını kimlerle geçirdiğin,
enerjini kimlerle paylaştığın,
günlerini kimlerin şekillendirdiği…

Hayat kaliteni görünmez bir şekilde belirler.

Güçlü ilişkiler = güçlü iyilik hâli.

M – Meaning / Anlam

Her sabah neden uyanıyorsun?
Yaptıklarının ardındaki anlam ne?

Ve en güçlü sorulardan biri:
“Sence Tanrı seninle ne kastetmiş olabilir?” * Bu sözü Sinan Canan’ın bir videosunda duymuştum; Kierkegaard’a ait olduğunu söylüyordu.

Anlam her zaman büyük felsefi cümlelerde ortaya çıkmaz.
Bazen bir bardak çayın sıcaklığındadır.
Bazen birine yardım etmektedir.
Bazen de sadece kendi hayatının içinde görünmeyi seçmendedir.

Anlam, hayatın yönünü belirleyen görünmez bir ipliktir.

A – Achievement / Başarma

İyilik hâli şu hislerle büyür:

Competence — “Bunu yapabiliyorum.”
Autonomy — “Bu benim seçimim.”
Relatedness — “Bağ kuruyorum.”

Bunlar Öz Belirleme Teorisi’nin (Self-Determination Theory)
ve koçluğun en derin temellerinin yapı taşlarıdır.

Küçük adımlar → küçük başarılar → içsel güç → gerçek özgüven.

Başarı hedefin büyüklüğü değil;
hareketin kendisidir — nazik, dürüst, sürdürülebilir bir hareket.

Bu, koçluğun hem başlangıç noktası
hem de varış noktasıdır.